W sezonie 2025/2026 wirus grypy typu B, a konkretnie jego linia Victoria, pozostaje istotnym zagrożeniem, współkrążąc z dominującym wariantem grypy A (H3N2). Infekcja ta dotyka przede wszystkim ludzi, ze szczególnym nasileniem w populacji pediatrycznej, gdzie może powodować specyficzne powikłania mięśniowe i żołądkowe. Ze względu na wycofanie linii Yamagata, zmianie uległy składy szczepionek, a w leczeniu coraz większą rolę odgrywają nowoczesne leki jednodawkowe.
W skrócie – najważniejsze fakty o grypie typu B:
- Dominująca linia: W sezonie 2025/2026 krąży głównie linia B/Victoria; linia B/Yamagata nie została wykryta od marca 2020 r..
- Objawy u dzieci: Grypa B częściej niż typ A wywołuje u dzieci nudności, wymioty, biegunkę oraz ból mięśni łydki.
- Okres zakaźności: Chory zaraża od 1 dnia przed objawami do 7 dni po ich wystąpieniu (dzieci znacznie dłużej).
- Szczepionki: W tym sezonie stosuje się szczepionki trójwalentne (bez komponentu Yamagata).
- Leczenie: Kluczowe jest podanie leków przeciwwirusowych (oseltamiwir, baloksawir) w ciągu 48 godzin.
Czym charakteryzuje się grypa typu B?
Grypa typu B to wirusowa choroba zakaźna układu oddechowego, która w przeciwieństwie do typu A nie posiada rezerwuaru zwierzęcego i wywołuje epidemie sezonowe, a nie pandemie.
Wirus grypy B ewoluuje wolniej niż typ A, ale wystarczająco szybko, by unikać naszej odporności. Historycznie dzielił się na dwie linie: Victoria i Yamagata. Obecnie obserwujemy zjawisko określane jako prawdopodobne wyginięcie linii Yamagata, która nie była notowana globalnie od początku pandemii COVID-19. W rezultacie wirusy linii Victoria odpowiadają za większość przypadków grypy typu B, atakując głównie dzieci i młodzież, podczas gdy historycznie linia Yamagata częściej dotykała osób starszych.
Grypa typu B – infografika
Jakie są objawy grypy typu B? (Różnice względem typu A)
Objawy grypy typu B są zbliżone do typu A (nagła gorączka, kaszel), jednak w populacji dziecięcej infekcja ta znacznie częściej przebiega z dolegliwościami żołądkowo-jelitowymi.
Klasyczny przebieg obejmuje nagły początek wysokiej gorączki (powyżej 38,5°C), dreszcze, suchy męczący kaszel, ból gardła oraz silne bóle mięśni i stawów. Wyróżniki kliniczne dla typu B to:
- Objawy gastryczne: U dzieci częściej niż w przypadku grypy A występują nudności, wymioty i biegunka.
- Zapalenie mięśni (Myositis): Specyficzne dla grypy B u dzieci jest ostre zapalenie mięśni, objawiające się silnym bólem kończyn dolnych (głównie łydek), co może utrudniać chodzenie.
Kiedy i jak długo chory zaraża grypą typu B?
Dorosły pacjent zaraża otoczenie od 1 dnia przed wystąpieniem objawów do około 5–7 dni po ich pojawieniu się.
Okres ten jest jednak zmienny w zależności od wieku i stanu układu odpornościowego:
- Dzieci: Mogą wydalać wirusa znacznie dłużej, nawet powyżej 10 dni od wystąpienia objawów.
- Osoby z obniżoną odpornością: Mogą pozostawać zakaźne przez kilka tygodni.
- Inkubacja: Czas od kontaktu z wirusem do wystąpienia pierwszych objawów wynosi zazwyczaj od 1 do 4 dni.
Jak leczyć grypę typu B? (Baloksawir vs Oseltamiwir)
Leczenie przyczynowe polega na podaniu leków przeciwwirusowych (inhibitorów neuraminidazy lub endonukleazy) w ciągu pierwszych 48 godzin od wystąpienia objawów.
Terapia jest szczególnie zalecana osobom z grup ryzyka oraz dzieciom. W sezonie 2025/2026 dostępne są dwie główne opcje terapeutyczne:
- Oseltamiwir (Tamiflu): Standardowy lek stosowany od lat, podawany dwa razy dziennie przez 5 dni. Jest dopuszczony do stosowania nawet u niemowląt (w Polsce od 1. dnia życia, w USA od 2 tygodni).
- Baloksawir marboksyl (Xofluza): Nowoczesny lek podawany w pojedynczej dawce. Badania wskazują, że baloksawir szybciej obniża miano wirusa i wiąże się z mniejszą liczbą powikłań wymagających hospitalizacji oraz rzadszymi wizytami na SOR w porównaniu do oseltamiwiru. Jest on rekomendowany dla pacjentów od 5. roku życia (w USA) lub 12. roku życia (w zależności od jurysdykcji).
Ważne: Antybiotyki dostępne na receptę nie działają na wirusa grypy i są stosowane wyłącznie w przypadku powikłań bakteryjnych. Dzieciom i młodzieży do 18. roku życia nie wolno podawać aspiryny (kwasu acetylosalicylowego) ze względu na ryzyko wystąpienia groźnego zespołu Reye’a.
Grypa A vs Grypa B – Porównanie
| Cecha | Grypa Typu A | Grypa Typu B |
|---|---|---|
| Gospodarz | Ludzie i zwierzęta (ptaki, świnie) | Prawie wyłącznie ludzie |
| Potencjał pandemiczny | Tak (możliwy skok antygenowy) | Nie (tylko epidemie sezonowe) |
| Grupa docelowa | Wszystkie grupy wiekowe | Częściej dzieci i młodzież |
| Mutacje | Szybkie mutacje (Shift & Drift) | Wolniejsze mutacje (głównie Drift) |
| Objawy specyficzne | Cięższy przebieg ogólny | Częstsze objawy żołądkowe u dzieci |
FAQ – Najczęściej zadawane pytania o grypę typu B:
1. Czy grypa typu B jest łagodniejsza od typu A? Nie zawsze. Choć u dorosłych przebieg może być łagodniejszy, u dzieci grypa typu B może powodować równie ciężki przebieg kliniczny, częściej prowadząc do hospitalizacji na oddziałach intensywnej terapii niż grypa A.
2. Czy szczepionka na sezon 2025/2026 chroni przed grypą B? Tak, ale skład szczepionki uległ zmianie. Szczepionki są teraz trójwalentne i zawierają jeden szczep wirusa grypy B (z linii Victoria). Usunięto linię Yamagata, ponieważ nie wykryto jej w populacji od 2020 roku.
3. Czy testy apteczne wykrywają grypę typu B? Tak, dostępne szybkie testy antygenowe (tzw. Combo) pozwalają odróżnić grypę typu A od grypy typu B, a także wykryć wirusy RSV i COVID-19. Są one pomocne w szybkim podjęciu decyzji o leczeniu.
Źródła: Artykuł przygotowano na podstawie aktualnych informacji, komunikatów rządowych oraz wytycznych co do leczenia grypy.
Redakcja ReceptaX to grupa wykwalifikowanych lekarzy i specjalistów, dzielących się swoją wiedzą i doświadczeniem w zakresie tematów medycyny i zdrowia. Nasi autorzy to specjaliści z różnych dziedzin medycyny, którzy z zaangażowaniem tworzą artykuły, aby przybliżyć Państwu tematykę telemedycyny, procesu uzyskiwania e-recepty online oraz innych aspektów zdrowia w kontekście najnowszych badań i informacji ze świata nauki. Naszym celem jest dostarczanie rzetelnych i praktycznych informacji, które pomogą Państwu lepiej zrozumieć możliwości zdalnej opieki medycznej i ułatwią dostęp do informacji z dziedziny zdrowia i medycyny.
